MUMTOZ MUSIQA MEROSINING TARBIYAVIY AHAMIYATI: FALSAFIY-PSIXOLOGIK TAHLIL

Alisher Jabborov

2026 / 4-son / 197–205-bet

MUMTOZ MUSIQA MEROSINING TARBIYAVIY AHAMIYATI: FALSAFIY-PSIXOLOGIK TAHLIL

Alisher Jabborov, O ‘zbekiston davlat san ’at va madaniyat instituti “San'atshunoslik va madaniyatshunoslik" kafedrasi mustaqil tadqiqotchisi

Rubrika: Musiqa, raqs, tasviriy san'at

Maqolada o ‘zbek mumtoz musiqa merosining tarbiyaviy ahamiyati falsafiy-psixologik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Muallif “tarbiya" tushunchasini tor pedagogik-metodik m a’noda emas, balki inson ruhiyatida kechadigan chuqur o ‘zgarish jarayoni sifatida talq…

To'liq matn (PDF) →

Annotatsiya

Maqolada o ‘zbek mumtoz musiqa merosining tarbiyaviy ahamiyati falsafiy-psixologik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Muallif “tarbiya" tushunchasini tor pedagogik-metodik m a’noda emas, balki inson ruhiyatida kechadigan chuqur o ‘zgarish jarayoni sifatida talqin etadi. Aflotun, Shopengauer va Nitsshening musiqa falsafasiga oid qarashlari Forobiy, Ibn Sino va Kaykovusning musiqa tarbiyasi haqidagi ta ’limoti bilan qiyosiy tahlil etiladi. Tadqiqot natijasida mumtoz musiqaning tarbiyaviy ta ’siri ratsional-kognitiv sohaga emas, balki hissiy-irodaviy va aksiologik sohaga yo ‘naltirilganligi, uning shaxs qadriyatlar tizimini shakllantirishdagi o ‘rni hamda an ’anaviy hofizlik san ’atidagi axloqiy me ’yorlar tizimi asoslab beriladi.

Kalit so'zlar

mumtoz musiqatarbiyam a’naviy kamolotmusiqa falsafasihofizlik san ’atiaxloqiy m e’yorestetik didmusiqiy idrokustoz-shogird an ’anasi.

TilO'zbek

Alisher JabborovORCID 0009-0002-1323-3893 · alisherjabborov05@gmail.com

Foydalanilgan adabiyotlar

1. O ‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O ‘zbekiston Respublikasida milliy
madaniyatni yanada rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to ‘g ‘risida ”gi qarori.
PQ-4038-son, 2018-yil 28-noyabr // Qonun hujjatlari m a’lumotlari milliy bazasi.
- www.lex.uz.
2. Karimov I. Yuksak ma ’naviyat - yengilmas kuch. - Toshkent: Ma ’naviyat,
2008. -1 7 6 b.
3. Platon (Aflotun). Davlat. III kitob. - Toshkent: Yangi asr avlodi, 2015.
- 464 b.
4. Kaykovus. Qobusnoma. - Toshkent: G ‘afur G ‘ulom nomidagi nashriyotmatbaa
ijodiy uyi, 2008. - 224 b.
5. Begmatov S. Hofizlik san ’ati: o ‘quv-uslubiy qo ‘llanma. - Toshkent: Musiqa,
2007. - 96 b.
6. Mirabdullaev M. A n ’anaviy xonandalik: o ‘quv q o ‘llanma. - Namangan:
Iste’dod ziyo-press, 2022. - 132 b.
7. Xolboyev N. Yakkaxon qo ‘shiqchilik (An ’anaviy xonandalik). - Toshkent,
2018. -1 5 6 b.
8. Do ‘stmurodov B. Yakkaxon qo ‘shiqchilik. - Toshkent: Akademnashr, 2020.
-1 4 8 b.
9. Sher A. Estetika. Nafosat falsafasi: darslik. - Toshkent: O ‘zbekiston, 2015.
- 368 b.
10. Alimov X. Tasavvuf va psixologiya: o ‘quv q o ‘llanma. - Toshkent, 2019.
-1 7 6 b.
11. Теплое Б. Психология музыкальных способностей. - Москва-Ленинград:
Изд-во АПН РСФСР, 1947. - 335 с.
12. Назаров А. Форобий ва Ибн Сино. Ритмика хусусида: монография.
- Тошкент: Гафур Гулом номидаги адабиёт ва санъат нашриёти, 1995.
-1 2 3 б.